Мойынтiректің өлшемдік сериясы — оның негізгі габариттік өлшемдерін анықтайтын диаметр сериялары мен ен немесе биіктік серияларының үйлесімі.
ГОСТ бойынша келесі диаметр сериялары белгіленген: 0, 8, 9, 1, 7, 2, 3, 4, 5. Бұл сериялар ішкі диаметрі бірдей болған жағдайда мойынтiректің сыртқы диаметрінің өсу ретімен орналасады.
Ен немесе биіктік сериялары 7, 8, 9, 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6 мәндерін қамтиды және тиісті өлшемнің өсу ретімен орналасады. Бұл ретте 0 сериясы белгіленуде, әдетте, көрсетілмейді.
Ішкі диаметрі немесе ені, яғни биіктігі, бойынша стандартты емес мойынтiректерде диаметр сериясы 6, 7 немесе 8 болып белгіленуі мүмкін, ал ен немесе биіктік сериясы бөлек көрсетілмейді.
Ішкі диаметрі 10 мм-ге дейінгі мойынтiректер үшін, 0,6; 1,5; 2,5 мм өлшемдерін қоспағанда, белгілеудің келесі құрылымы қолданылады: алдымен ен сериясы, содан кейін диаметр сериясы көрсетіледі. Ішкі диаметрі 10 мм және одан жоғары мойынтiректер үшін, 22; 28; 32; 500 мм және одан жоғары өлшемдерін қоспағанда, ен сериясы мен диаметр сериясын белгіленген тәртіпте көрсетуге негізделген ұқсас белгілеу қағидасы қолданылады.
1-кесте. Өлшемдік серияларды белгілеу мысалдары
| Диаметр сериясы \ Ен сериясы | 7 | 8 | 9 | 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 0 | — | — | — | — | 1000000 | 2000000 | — | — | — | — |
| 8 | 7000800 | — | — | 800 | 1000800 | 2000800 | 4000800 | 4000800 | — | — |
| 9 | 7000900 | — | 9000900 | 900 | 1000900 | 2000900 | 4000900 | 4000900 | 5000900 | 6000900 |
| 1 | 7000100 | — | 9000100 | 100 | — | 2000100 | 4000100 | 4000100 | 5000100 | 6000100 |
| 7 | 7000700 | — | — | 700 | 1000700 | 2000700 | 4000700 | 4000700 | 5000700 | — |
| 2 | 7000200 | 8000200 | 9000200 | 200 | 1000200 | — | 4000200 | 4000200 | — | — |
| 3 | 7000300 | 8000300 | 9000300 | 300 | 1000300 | — | — | — | — | — |
| 4 | 7000400 | — | 9000400 | 400 | — | 2000400 | — | — | — | — |
| 5 | — | — | 9000500 | 500 | — | 2000500 | — | — | — | — |
Мойынтiректердің шартты белгілену мысалдары
2-кесте. Ішкі диаметрі 10 мм-ге дейінгі мойынтiректердің шартты белгілену мысалдары
| Мойынтiрек | Құрылым | Ен сериясы | Құрылымдық орындалуы | Мойынтiрек түрі | 0 белгісі | Диаметр сериясы | Тесік диаметрі |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1000094 | бірқатарлы радиалды шарикті мойынтiрек | 1 | 0 | 0 | 0 | 9 | 4 |
| 25 | бірқатарлы радиалды шарикті мойынтiрек | 0 | 0 | 0 | 0 | 2 | 5 |
| 184009/1,5 | сыртқы сақинасында тірек жиегі бар бірқатарлы радиалды шарикті мойынтiрек | 1 | 84 | 0 | 0 | 9 | 1,5 |
| 1068 | сфералық радиалды шарикті мойынтiрек | 0 | 0 | 1 | 0 | 6 | 8 |
| 56 | бірқатарлы радиалды шарикті мойынтiрек | 0 | 0 | 0 | 0 | 5 | 6 |
3-кесте. Мойынтiректердің шартты белгілену мысалдары
| Мойынтiрек | Құрылым | Ен сериясы | Құрылымдық орындалуы | Мойынтiрек түрі | Диаметр сериясы | Тесік диаметрінің белгіленуі |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 32205 | қысқа цилиндрлік роликтері бар радиалды роликті мойынтiрек | 0 | 3 | 2 | 2 | 5 |
| 292205 | сыртқы сақинасыз қысқа цилиндрлік роликтері бар радиалды роликті мойынтiрек | 0 | 29 | 2 | 2 | 5 |
| 4074103 | тесік диаметрі 17 мм радиалды инелі роликті мойынтiрек | 4 | 7 | 4 | 1 | 3 |
| 901 | тесік диаметрі 12,7 мм бірқатарлы радиалды роликті мойынтiрек, сериясы анықталмаған | 0 | 0 | 0 | 9 | 1 |
| 2910 | тесік диаметрі 48 мм қысқа цилиндрлік роликтері бар радиалды роликті мойынтiрек | 0 | 0 | 2 | 9 | 10 |
| 602/32 | қорғаныш шайбасы бар бірқатарлы радиалды шарикті мойынтiрек | 0 | 6 | 0 | 2 | 32 |
| 20071/1175 | бірқатарлы конустық роликті мойынтiрек | 2 | 0 | 7 | 1 | 1175 |
